Standpunt

Geen misbruik maken van financiële crisis

Vorige week donderdag, na het “neen” van de N-VA, leek het er sterk op dat we regelrecht op vervroegde verkiezingen afstevenden. CD&V en PS wilden toch geen regering zonder de N-VA? Juist. Maar in politiek is een week een eeuwigheid.

Di Rupo kwam terug op zijn conditio sine qua non. Hij wil het tóch proberen met een “coalition of the willing”. En dus zet hij nu volop druk op CD&V, de partij die verleden week niet “neen” maar ook niet “ja” zei tegen zijn nota. Wouter Beke wordt zwaar aangemaand om het zonder Bart De Wever te proberen. Bij CD&V is er spanning tussen het kamp-Peeters dat erbij blijft dat regeringsdeelname zonder de N-VA electorale zelfmoord inhoudt, en het kamp-Leterme dat uit de schaduw van De Wever wil treden.

De jongste dagen heeft de strekking-Leterme koren op de molen gekregen. De aanval van de financiële markten op Italië versterken de roep voor een regering die de nodige maatregelen kan nemen. Ons land zou immers het volgende slachtoffer kunnen worden in het rijtje van Griekenland, Ierland, Portugal, Italië en Spanje.

Vervroegde verkiezingen, met minstens een half jaar van verdere politieke besluiteloosheid, kunnen dat risico alleen versterken. De vraag is echter of een voortzetting of een opwaardering van de regering-Leterme de financiële wolven kan geruststellen. Een dergelijk kabinet kan bewarende maatregelen nemen om de begroting op orde te houden, maar structurele hervormingen – activering van werklozen, indexmechanisme, einde loopbaanproblematiek, sociale zekerheid - kan die ploeg onmogelijk doorvoeren. En laat dat nu net hetgene zijn waar alle internationale waakhonden – EU, OESO, IMF, ratingbureaus - bij België op aandringen.

Ook de nota-Di Rupo biedt niet het juiste antwoord waarop de wereld zit te wachten. Ze zet bijvoorbeeld onvoldoende in op besparingen, of op een grondige staatshervorming.

In plaats van de internationale financiële crisis partijpolitiek te misbruiken om CD&V over de streep te trekken zouden de Vlamingen die beter gebruiken om de Franstaligen tot ingrijpende veranderingen te dwingen.

Paul GEUDENS

Europa moet speculanten afblokken

Na de Europese Unie heeft nu ook de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling (OESO) een aantal aanbevelingen aan de ontslagnemende regering overgemaakt. Die liggen in het verlengde van wat de Europese Raad eerder al had voorgeschoteld.

Het gaat om maatregelen zoals de hervorming of afschaffing van de automatische loonindexering, die bij de vakbonden op een radicale afwijzing worden onthaald. Een onhaalbare opdracht voor een ontslagnemend kabinet. Hoewel, de OESO lijkt zich daar niet onmiddellijk grote zorgen over te maken. Het ontbreken van een regering met volle bevoegdheden is volgens OESO-topman Angel Gurrie geen urgent probleem omdat de huidige regering in staat is om maatregelen te nemen.

Dat klopt maar gedeeltelijk. We hebben de meevaller van de weer aantrekkende economie, wat toelaat het begrotingstekort geleidelijk af te bouwen. Maar voor een grondige hervorming van bijvoorbeeld de pensioenen is een volwaardige regering onontbeerlijk. En wanneer we die hebben, is een open vraag. De formatie van een nieuwe regering is totaal verlamd. Niemand kan voorspellen wanneer en hoe de politieke impasse wordt doorbroken. Daarom heeft ontslagnemend minister van Financiën Didier Reynders vurig gepleit om in het najaar een regering met een beperkt programma te vormen die het pensioendossier aanpakt, de werkloosheid reorganiseert, de storm in de eurozone kan trotseren en de begroting 2012 op het goede spoor zet. De voorbereidingen voor de opmaak van het budget 2012 zijn al volop aan de gang en zonder rampen is de doelstelling om het tekort verder te verlagen, haalbaar.

Maar we leven in zeer onzekere tijden. Premier Leterme ziet niet in hoe België het slachtoffer kan worden van een escalatie in de schuldencrisis omdat de economische fundamenten van het land gezond zijn en de schuldafbouw doorgaat. Of dat een voldoende garantie zal zijn om de speculanten buiten te houden, is onzeker.

België heeft gisteren al een hogere rente moeten betalen op nieuw opgehaald geld. Het vertrouwen in de banken daalt spectaculair. En in Europa, dat wanhopig op zoek is naar een oplossing voor de schuldcrisis. Vrijdag komen alle Europese leiders samen voor crisisoverleg. Vinden zij een uitweg?

Dirk CASTREL

De loodgieters dichten best nu al de lekkende kranen

De aandeelhouders van Ageas, Dexia en KBC likken hun wonden. Maandag verloren de drie beursgenoteerde ondernemingen samen maar liefst 1,6 miljard euro aan waarde.

De beleggers vrezen dat banken en verzekeraars geld gaan verspelen dat ze geleend hebben aan Zuid-Europese lidstaten van de Europese Unie. De toestand lijkt daar allesbehalve onder controle.

Daarmee zitten we weer volop in een nieuwe bankencrisis. Dreigende verliezen voor banken, vallende beurskoersen en consumenten die zich ongerust maken over de veiligheid van hun spaarcenten: de hoogspanning van 2007/2008 lijkt zich te herhalen. Alleen is het deze keer niet de schuld van Amerikanen die zich overfinancierden, maar van de Europese overheden die boven hun stand leefden.

Het wordt tijd voor drastische ingrepen want deze keer zijn niet alleen de patiënten ziek, maar ook de dokters zien er niet gezond uit. Vorige keer sprongen de overheden te hulp als een bank dreigde om te vallen, vandaag hebben de regeringen die ruimte niet meer. De eerste reddingsgolf heeft hen zelf tot op de rand geduwd.

Ook de Belgische overheid houdt dus best een plan B achter de hand. Als Italië voor de bijl zou gaan, kan ons land wegens zijn grote schuldenlast de volgende prooi van de internationale speculatie worden. We dreigen te verzeilen van een accidentele crisis in een systeemcrisis. De val van een grote speler kan een kettingreactie uitlokken.

De toestand is ernstig. Niet zozeer voor de beleggers. Eventuele verliezen op de beurs behoren tot de risico’s. Belangrijker is dat de overheid zich borg heeft gesteld voor de spaartegoeden van alle Belgen tot 100.000 euro per consument per bank. Als ze die garantie moreel hard wil maken, moet ze zelf wel kredietwaardig genoeg zijn. En daar kunnen vragen bij worden gesteld. In hoeverre is een partij met een grote schuldenlast een goede borg?

De toppolitici schakelen maar beter een versnelling hoger. De loodgieters dichten best alle lekkende kranen want we zullen de volledige druk op de leidingen nodig hebben om eventuele branden te blussen.

Ook de formateur is er zich maar beter van bewust dat er onmiddellijk moet worden ingegrepen. Als we het niet zelf doen, zullen de financiële markten ons de besparingen wel opleggen en dan hebben we de keuze niet langer zelf in handen.

Door Johan Van Geyte

Geen reden om te feesten op 11 juli

Het wordt vandaag een vreemde Vlaamse feestdag, want er is op deze elfde juli weinig of geen reden tot feesten. Vorig jaar waren de omstandigheden totaal anders. Bart De Wever en Elio Di Rupo zouden samen de zesde staatshervorming op poten zetten. De verwachtingen waren bijzonder hoog gespannen. Maar een jaar later weten we wat daarvan in huis is gekomen. Geen copernicaanse omwenteling, geen oplossing voor B-H-V en evenmin voor de sociaaleconomische en maatschappelijke vraagstukken. Absoluut niets. De kans dat er zelfs maar een mini-institutionele hervorming komt, wordt met de dag kleiner want De Wever en Di Rupo leven op voet van oorlog.

Elio Di Rupo mag dan zijn ontslag hebben ingediend als formateur, hij hoopt alsnog verder te kunnen onderhandelen met de partijen die wel ja hebben gezegd.

Wat doen de Vlaamse christendemocraten, die wel verder willen praten, maar niet zonder de N-VA? De druk om haar koers te wijzigen, wordt deze dagen sterk opgevoerd. De argumenten waarmee Wouter Beke & co worden bestookt, zijn zo oud als CD&V zelf. Als staatsdragende partij is CD&V het aan zichzelf verplicht om zich te tonen als een partij die het staatsmanschap hoog in het vaandel voert. De partij die mee aan de basis lag van alle voorgaande staatshervormingen, kan ook deze keer haar verantwoordelijkheid niet ontwijken. Maar CD&V is als de dood voor de reactie van de kiezer als ze nu de Belgische kaart trekt zoals ze voor 13 juni 2010 deed en daar een stevige electorale bolwassing voor kreeg.

De CD&V wil die vergissing geen tweede keer begaan. Dat blijkt uit de boodschap die Vlaams minister- president Kris Peeters zondag lanceerde. CD&V zegt niet nee tegen verdere onderhandelingen, maar die mogen niet gebeuren op basis van de “onvoldragen” formateursnota. Herschrijven dus en ditmaal met de correcte financiële berekening van alle voorgestelde maatregelen.

Vorige week sprak CD&V zich niet uit over de nota zelf. Gisteren wel. Peeters liet zich niet uit of er met een nieuwe nota ook zonder N-VA kan worden gepraat. De kans dat Di Rupo als een loopjongen ingaat op dit dwingende verzoek, is redelijk klein tot onbestaand, temeer omdat zeven andere partijen de nota wél een aanvaardbare vertrekbasis vinden.

Door Dirk Castrel

Niet speculeren over verzwakking van N-VA

De koning heeft zijn ontslag in beraad gehouden. De vorst heeft van de gelegenheid gebruik gemaakt om de politici op te roepen tot bezinning.

Of de smeekbede van de koning veel aarde aan de dijk zal brengen, betwijfel ik. Het is goed mogelijk dat de vorst zich vandaag bij zijn ochtendlijke koffie al onmiddellijk grondig verslikt wanneer hij de commentaar van Bart De Wever leest. Die hoort niet thuis onder de categorie bezinning. Veeleer onder de noemer oorlogsverklaringen.

De voorzitter van de N-VA gaat in een gesprek met uw krant voluit in de aanval tegen Elio Di Rupo. Donderdag liet hij geen spaander heel van de nota, vrijdag nagelde hij de schrijver ervan aan de schandpaal.

De Wever vermoedt dat de voorzitter van de PS met zijn nota ofwel de perfide bedoeling had om de N-VA eraf te rijden en te isoleren van de andere partijen, ofwel echt niet meer kan bieden dan wat hij op papier zette.

De conclusie is in beide hypothesen dezelfde en even hard: dat het tussen N-VA en de PS niet meer goed komt. Het wantrouwen tussen Bart De Wever en Elio Di Rupo is nooit zo groot geweest als vandaag. Ze kunnen niet meer door één deur. En iedereen mag dat blijkbaar weten.

Ik vrees dat beide protagonisten de verkiezingscampagne begonnen zijn. Ze hebben de droom van een regeerakkoord opgegeven en denken nu alleen nog maar aan een consolidatie of een versterking van de posities die ze in juni vorig jaar hebben verworven.

Voor Bart De Wever lijkt dat aardig te lukken. Uit een bevraging onder meer dan 500 Antwerpenaren blijkt dat hij ruim de helft van de kiezers achter zich kan krijgen. Een fenomenale score die in andere delen van Vlaanderen misschien wat lager zal uitvallen, maar die er toch op wijst dat zijn strategie van niet plooien nog steeds loont.

Vier op de tien Antwerpenaren willen zelfs dat er gepraat wordt over de splitsing van het land. Een verrassend hoog aantal is dat. De standpunten verharden.

Het zijn resultaten die Elio Di Rupo tot nadenken moeten stemmen. Mocht hij dromen van een verzwakking of een afkalving van de N-VA, dan kan hij beter ontwaken. Mocht ik hem wezen, ik zou misschien alsnog een beter bod overwegen…

Door Paul Geudens

Het recht om 'nee' te zeggen

In de euforie van zijn indrukwekkende media-optreden maandag dacht Elio Di Rupo even dat hij tegen midden augustus een regering kon vormen. Maar de vlucht van de condor heeft amper twee dagen geduurd. Gisteren bracht Bart De Wever de PS-voorzitter weer met beide voeten op de grond. Het antwoord was simpel: over mijn lijk.

Het standpunt van de N-VA is meedogenloos, maar het heeft de verdienste van de duidelijkheid en de eerlijkheid. De partij had evengoed “ja, maar” kunnen zeggen om de besprekingen over de zomer te tillen en vervolgens ergens in september de stekker eruit te trekken. Politiek bekeken zou dat misschien zelfs slimmer geweest zijn. Een crisis uitlokken in volle zomervakantie is geen evidentie.

Diep wantrouwen

Maar de spelletjes hebben ondertussen al veel te lang geduurd. Meer dan een jaar zijn ze bezig. Praten, praten, praten zonder dat iemand zicht had op hoe dit moest eindigen.

Er werd lang onderhandeld met op de achtergrond het spook van nieuwe verkiezingen. Zo durfde niemand zich echt te smijten. Het onderling wantrouwen was vele keren groter dan de politieke wil om te slagen.

Geen enkele partij durfde voluit te gaan, geen enkele voorzitter echt zijn nek uit te steken, bang om zich te verbranden bij de waarschijnlijk nakende confrontatie met de kiezer.

Tot Di Rupo maandag met zijn nota kwam. Dit was een breuk met het verleden. Eindelijk een Franstalige met concrete voorstellen. De temperatuur steeg met enkele graden. Er kwam een beetje licht aan het einde van de tunnel. Tot Bart De Wever de uitgang vakkundig dynamiteerde en we dus verder van huis zijn dan ooit.

Recht op "nee"

De voorzitter van de N-VA zal er zonder twijfel veel kritiek mee oogsten. Voor zijn tegenstanders is nu bewezen wat zij al die tijd hebben beweerd: dat de N-VA een verrottingsstrategie volgt.

Dat is wat kort door de bocht. Elke politieke partij heeft het recht om “nee” te zeggen tegen welk voorstel dan ook. Niemand kan worden verplicht om het eigen partijprogramma te verkrachten.

Als De Wever er rotsvast van overtuigd is dat de nota van Di Rupo slecht is voor de partij, voor de kiezers die hij vertegenwoordigt en voor het land – Vlaanderen in dit geval – wie gaat hem dan het recht ontzeggen om daar consequent naar te handelen?

In een democratie mogen/moeten partijen van mening verschillen. Als de Franstaligen hun toegevingen als een communautaire Eiffeltoren beschouwen, mogen de Vlamingen het bouwsel als een muizentrapje bestempelen. Daar is niets fout aan. Dat is geen antipolitiek.

Staatshervorming?

De vraag is of Bart De Wever met zijn sloopwerk van gisteren het beoogde doel kan bereiken. Het is immers niet onmogelijk dat de door de N-VA zo nagestreefde grote staatshervorming nu voor jaren in de koelkast verzeilt.

Indien er in het najaar verkiezingen komen en de uitslag van de N-VA valt ook maar een beetje tegen, zullen de andere partijen niet wachten om een regering zonder de N-VA te vormen. Desnoods zonder communautair luik.

Wellicht zullen er nú al krachten gaan spelen om het zonder Bart De Wever te proberen. Hét argument voor een dergelijk initiatief is natuurlijk de precaire financiële situatie waarin het land dreigt te verzinken. De voorbeelden van Portugal, Ierland en Griekenland liggen voor het grijpen. De sprong naar België-zonder-regering- en-zijn-torenhoge-schuld is vlug gemaakt.

Vlaams front

Komt daarbij dat het Vlaams front, waar Bart De Wever zo voor geijverd heeft, verder weg is dan ooit. In dat opzicht heeft de N-VA gisteren misschien een kans gemist. Ondanks alle bezwaren en kritiek was het misschien toch de moeite om – nog een laatste keer – te gaan praten met de Franstaligen. Geen maanden, zelfs geen weken, maar een korte, intense onderhandelingsronde kon nog iets hebben opgeleverd. Nu dreigt N-VA politiek totaal geïsoleerd te geraken.

Daar heeft Vlaanderen geen baat bij. Veel hangt er af van hoe CD&V zich de komende weken zal opstellen. Gisteren was dat plat, karakterloos gepruts. Alles, behalve zélf een mening formuleren.

De belangrijkste rol is natuurlijk voor de kiezers weggelegd. Stel dat er in het najaar verkiezingen komen – en die kans zit er dik in – dan zal de campagne gedomineerd worden door de vraag waar het met dit land naartoe moet. De N-VA zal natuurlijk voluit voor confederalisme gaan. Wordt zij daarin gevolgd door de kiezer, dan komt er nieuwe confrontatie tussen Bart De Wever en Elio Di Rupo.

De tegenstellingen zullen dan niet kleiner zijn dan nu. Integendeel. Waardoor het niet is uitgesloten dat er uiteindelijk wordt onderhandeld over het einde van België. De Franstaligen zijn al langer met Plan B bezig, meer dan de Vlamingen.

Einde van België?

Wat we nu meemaken is een diepe crisis van het Belgisch regime. De grootste partij van Vlaanderen en de grootste partij van Wallonië kunnen elkaar – na een jaar onderhandelen – absoluut niet vinden. Zij denken fundamenteel verschillend over zowel het institutionele als over sociaaleconomische en maatschappelijke thema’s. Ik zie niet goed in hoe dat – met of zonder verkiezingen – nog kan veranderen. Waarmee we bij de ultieme vraag zijn aanbeland: hoelang is deze toestand nog te houden? Als de grenzen van het overleg zijn afgetast en bereikt, moet er dan niet uitgekeken worden naar een ander, totaal nieuw model?

Door Paul Geudens

Wie het IMF nodig heeft, ligt op intensieve

Na Griekenland ligt nu ook Portugal in de lappenmand. De kredietwaardigheid van het land werd door het bureau Moody’s gedegradeerd tot rommel. En dat had meteen gevolgen voor heel wat Europese banken die er nog geld tegoed hebben. De vrees dat ze hun toegestane leningen op de vervaldatum niet volledig kunnen recupereren, is toegenomen.

Ook de Belgische financiële instellingen kregen de rekening gepresenteerd. Op de beurs werden de aandelen van Ageas, Dexia en KBC meer dan 4% minder waard.

Maar niet alleen de bankiers voelden zich gepakt, ook de Europese toppolitici keken zuur. Europees Commissievoorzitter Barroso en Duits bondskanselier Merkel haalden zwaar uit naar Moody’s. “Ik denk dat de Commissie, de Europese Centrale Bank en het IMF Portugal een stuk beter kennen”, zeiden ze. “We raden de mensen aan er geen rekening mee te houden.”

Een deel van de kritiek is terecht. Ratingbureas hoeven zich tegenover niemand te verantwoorden. Ze kunnen dus niet formeel tot de orde geroepen worden.

De impact van wat ratingbureaus beslissen, is nochtans groot. Heel wat investeerders mogen statutair alleen maar beleggen in obligaties van kredietwaardige uitgevers. Dus hebben die geen andere keuze dan gedegradeerde staatsleningen weer te verkopen en de situatie nog erger te maken dan ze al is.

Toch moeten Merkel en Barroso niet te hoog van de toren blazen. Wie een beroep moet doen op Europa en het IMF om de eindjes aan elkaar te knopen, ligt op intensieve zorgen. Bovendien zijn heel wat beleggers vrij om al dan niet rekening te houden met de beslissingen van de ratingbureaus. Het feit dat ze dit ook doen, zegt genoeg.

Het voorbije decennium leefden heel wat ‘ontwikkelde landen’ boven hun stand. Goedkope eningen, belastingverlagingen en vrijgevige regeringen zorgden voor doping. Iedereen heeft toen geprofiteerd van een doldraaiende economie. Ook in de landen die nu niet geviseerd worden.

Te forse expansie gaat vaak ten koste van een ander land of een andere generatie. Wat jaren is scheefgegroeid, herstel je niet in enkele maanden. We moeten dit nog geruime tijd uitzweten.

Door Johan VAN GEYTE

Nota-Di Rupo: De moeite waard om verder te praten

De eerste reacties op de formateursnota van Elio Di Rupo zijn vrij gematigd van toon. De mutualiteiten en de werkgevers hebben natuurlijk bedenkingen, maar ze schieten het werkstuk van de PS-voorzitter niet af. Integendeel, iedereen drukt zijn appreciatie uit.

Zelfs de MR, met in haar midden het FDF, is gematigd positief. De partij is unaniem bereid om de voorstellen van Di Rupo als onderhandelingsbasis te aanvaarden. Dat is redelijk verrassend.

Alleen de werknemersorganisaties zijn ronduit agressief. Het gemeenschappelijk vakbondsfront heeft geen goed woord over voor de nota-Di Rupo. Zelfs de suggestie om de ambtenarenpensioenen over 45 (vijfenveertig!) jaar een beetje in te krimpen vinden de bonden onaanvaardbaar en dus een gegronde reden om nu reeds actie tegen te voeren... Moet er nog zand zijn?

Nochtans heeft Elio Di Rupo geen ‘rechtse’ nota geschreven. Oké, hij knabbelt aan de werklozensteun, de vervroegde pensioensystemen en de groeinorm voor de gezondheidssector, maar de nadruk ligt hoegenaamd niet op besparingen.

De formateur gelooft evenzeer, of zelfs nog meer, in nieuwe inkomsten. De grote fortuinen moeten hun bijdrage leveren, hij stelt een meerwaardetaks op aandelen voor, roerende inkomsten worden zwaarder belast, net als zware bedrijfwagens, en de dienstencheques worden een stuk duurder. Met deze maatregelen worden niet alleen de rijksten onder ons, maar – vooral – ook de middenklasse getroffen.

Op sociaaleconomisch vlak kunnen we zeggen dat Di Rupo een vrij evenwichtige oefening heeft gemaakt. Van de voorzitter van een socialistische partij mogen we niet verwachten dat hij de Europese suggestie zou volgen om uitsluitend via besparingen de begroting te saneren. Al had hij misschien toch een opening moeten laten om het indexmechanisme te hervormen.

Alles bij elkaar meen ik dat de PS-voorzitter een eerlijke, moedige poging heeft gedaan om de politieke toestand te deblokkeren. Hij is tot het maximum gegaan. Wat niet betekent dat zijn voorstellen niet voor verbetering vatbaar zijn. Maar ze zijn wel de moeite waard om erover te praten.

Door Paul Geudens

Staatshervorming is (weer) achilleshiel

Elio Di Rupo heeft gisteren eindelijk zijn formateursnota gepresenteerd. Bedoeling is dat de negen partijen hem tegen donderdag laten weten of zij zijn voorstellen een voldoende basis vinden om verder te onderhandelen.

Tegen het eind van de week moeten we dus in principe weten of er nog enige kans bestaat op een nieuwe regering, of dat we in het najaar naar vervroegde verkiezingen gaan. Het is deze keer erop of eronder.

Indien het werkstuk van Elio Di Rupo wordt afgewezen komt er geen herkansing. De enige die nog in aanmerking zou kunnen komen om de PS-voorzitter op te volgen als formateur is Bart De Wever. Maar die is op voorhand kansloos. Je ziet van hier dat de socialisten de voorzitter van de N-VA succes zullen gunnen waar “hun” Elio faalde. Onmogelijk. Totaal uitgesloten.

Het is dus Di Rupo of niemand. De sleutel ligt bij de N-VA. Indien die partij “neen” zegt op de nota-Di Rupo, is de kans vrij groot dat ook CD&V én Open Vld zullen weigeren aan de onderhandelingstafel te komen. En dan is het “game over”.

Wat kunnen we donderdag verwachten? Elio Di Rupo heeft zijn werkstuk slim geconstrueerd. Je kunt onmogelijk beweren dat het een pure PS-nota is. Zowel op institutioneel als - zeker - op sociaaleconomisch vlak zitten er – bekeken door een Franstalige en een socialistische bril - belangrijke toegevingen in. Er is eten en drinken voor iedere partij. Di Rupo heeft zijn best gedaan.

Als Vlaams politicus met zin voor verantwoordelijkheid kun je daar niet zomaar botweg “neen” op antwoorden. Zeker in de huidige politieke en financiële situatie.

De staatshervorming wordt Di Rupo’s achilleshiel. In zijn nota zitten voor de Vlamingen een paar moeilijk verteerbare voorstellen. We denken aan de federale kieskring en aan samenvallende verkiezingen, aan de zes faciliteitengemeenten die Vlaanderen de facto kwijtspeelt, aan de nieuwe Financieringswet en de beperkte fiscale autonomie.

Elke partij moet nu uitmaken of ze ingaat op de uitnodiging van Di Rupo. In het besef dat iedereen water in de wijn zal moeten doen. Is het nu niet, dan is het later. Niemand zal ooit de volle buit binnenhalen. Geen regering zonder compromis, en geen compromis zonder toegevingen.

Door Paul Geudens

Gentse coalitie zonder Termont onmogelijk

Ze hadden het al eerder geprobeerd maar telkens waren de verschillen onoverbrugbaar. Nu zijn ze het zo goed als over alles eens en is het wel gelukt. De sp.a en Groen! bieden zich in oktober volgend jaar als kartel aan de kiezers van Gent aan.

Op basis van hun scores in 2006 is een absolute meerderheid niet onhaalbaar voor dit kartel. Komt er een einde aan de paarse coalitie? Voor Open Vld moet het geen prettige ervaring zijn als je coalitiepartner op meer dan twaalf maanden voor de stembusslag aankondigt dat het met een oppositiepartij in zee gaat. Het is helemaal niet zeker dat de huidige coalitie haar laatste jaar volmaakt zonder incidenten. Spanningen kunnen niet uitblijven.

De erg populaire zittende burgemeester Daniël Termont heeft in elk geval een handig manoeuvre uitgevoerd. Het grote gevaar komt allicht niet CD&V want die partij is in Gent verzwakt door eindeloze interne ruzies en afrekeningen. De N-VA bestond zes jaar geleden amper in de Arteveldestad maar heeft nu met Siegfried Bracke een stemmenkanon in huis waarmee rekening moet worden gehouden. Door in kartel te gaan met de groenen heeft Daniël Termont zichzelf zowat ‘incontournable’ gemaakt.

Men zal aan hem niet voorbij kunnen als er een nieuwe coalitie moet worden gevormd. Zonder hem zal het niet gaan. Hij wilde in de sterkst mogelijke positie naar de verkiezingen gaan. Hij heeft het zeker voor het onzekere genomen en aan de linkerzijde alle stemmen binnengehaald met zijn progressief kartel. Natuurlijk betwist Termond naar buiten uit dat dit kartel ook maar iets te maken zou hebben met schrik voor een sterk resultaat van de N-VA. Toch heeft deze overweging zeker mee gespeeld in de beslissing om samen te werken met de groenen.

Of CD&V en N-VA in Gent eveneens in kartel naar de verkiezingen stappen is nog geen uitgemaakt zaak. Beide formaties willen bij voorkeur op eigen kracht naar de kiezer maar kartelvorming is niet formeel verboden. In de partijcenakels is te horen dat een beslissing pas na de zomer zou vallen. Dan weten we hoe de politieke situatie zich op federaal vlak heeft ontwikkeld en hoe de relatie tussen N-VA en CD&V geëvolueerd zijn. Het kan vriezen, het kan dooien.

Door Dirk Castrel