Aan het straatbeeld merkt u het nog niet, maar we zitten volop in de aanloop naar de gemeente- en provincieraadsverkiezingen. Er gaat geen weekend meer voorbij of een politieke formatie organiseert een start-, leden- of kandidatendag. Een week geleden mobiliseerde CD&V, afgelopen zaterdag en zondag was het de beurt aan Open Vld, Groen en sp.a.
Bij de eigen militanten hebben de commotie rond de publicatie van De keizer van Oostende over Johan Vande Lanotte en het Uplace-incident met Ingrid Lieten kennelijk geen negatieve impact gehad. De Vlaamse socialisten hebben op hun ledendag een recordopkomst genoteerd.
Als we de hoofdrolspelers mogen geloven, ligt het conflict rond het shoppingcentrum achter de rug. “Het incident is afgesloten”, klinkt het bij Joke Schauvliege. “Voor mij is de kous af”, vervolledigt Ingrid Lieten. Kris Peeters zal in Israël, waar hij zondag op missie was, met voldoening hebben vastgesteld dat niemand zijn consigne van ‘geen commentaar meer’ met voeten heeft getreden.
Much ado about nothing? De sp.a blijft tegen, maar ze kan haar handen in onschuld wassen want de facto is de zaak geëvacueerd naar de Raad van State. Open Vld, partner van de Vlaamse socialisten en CD&V in de federale regering maar tegenstander in de Vlaamse, zal in het Vlaams Parlement op dezelfde nagel blijven kloppen en het kabinet- Peeters II afschilderen als een stuurloze bende waarvan steden en gemeenten geen heil hoeven te verwachten. Ze heeft nu een nieuw offensief geopend op Joke Schauvliege die de adviezen voor de toekenning van subsidies op de website heeft geopenbaard. Niet als afleidingsmanoeuvre om het debat voor Uplace te smoren, beklemtoont ze zelf, wel om speculaties tegen te gaan en de geruchtenmolen te stoppen. Sp.a en Open Vld zien een andere reden, namelijk de culturele organisaties monddood maken, op straffe van nog minder subsidies. Plus een gebrek aan visie bij minister van Cultuur Joke Schauvliege die geen keuzes durft te maken.
En zo zullen de onderlinge verwijten nog doorgaan tot de lokale verkiezingen. Elke partij zal zich krachtiger willen positioneren en profileren en de sneren op elkaar zullen heftiger worden. Peilingen zullen dat haantjesgedrag alleen maar aanscherpen.
Dirk Castrel Redacteur politiek gvabrieven@concentra.be
"Alles komt in orde”, zei Vlaams minister
Ingrid Lieten vrijdag net voor de
aanvang van de ministerraad van
de Vlaamse regering. En wat bleek
na afloop? De regering zit weer op één lijn
over Uplace. Ze had wel bijna vier uur nodig
om de plooien opnieuw glad te strijken nadat
de coalitiepartners enkele dagen al ruziënd
over de keien van het Martelaarsplein hadden
gerold. Uiteindelijk hebben de Vlaamse
socialisten bakzeil gehaald.
De regering, de sp.a dus inbegrepen, heeft
alle beslissingen over het shoppingcenter in
Machelen herbevestigd en Ingrid Lieten ingehamerd
dat ze zich collegiaal dient te gedragen.
Na het incident over de miserietaks,
alweer met de sp.a, had Kris Peeters benadrukt
dat terugkomen op genomen beslissingen
niet voor herhaling vatbaar was. De
sp.a kent blijkbaar het spreekwoord niet over
de ezel die zich geen twee keer aan dezelfde
steen stoot, want nauwelijks enkele weken
later was het dus weer prijs. En weer moest
de sp.a door het stof kruipen en weer werden
de brokken gelijmd. En telkens moet de minister-
president verklaren dat het de laatste
keer geweest is en dat alle ministers en hun
partijgenoten zich loyaal moeten gedragen.
Het gaat inderdaad niet op dat een coalitiepartner
meer dan de indruk geeft met slechts
één voet in de regering te staan en met de andere
in de oppositie. We hebben in essentie
niets meer meegemaakt dan een steriele discussie
waarbij de sp.a serieus gezichtsverlies
heeft geleden. Want niets is veranderd. De
Vlaamse regering heeft alle verbintenissen
van het vorige en het huidige kabinet herbevestigd
en alle partijen staan achter de plannen
voor Uplace.
Intussen is het kwaad geschied. Het gebrek
aan samenhang is manifest en het beeld van
ruziemakers die geen beslissingen meer kunnen
nemen, straalt steeds scherper af op alle
ministers. Zulke crisissituaties vreten snel
de geloofwaardigheid weg. Deze keer was
Kris Peeters bijzonder in zijn wiek geschoten
door de beschuldigingen van belangenvermenging,
in die mate zelfs dat hij de hele
regering klaar en duidelijk afstand van die
insinuaties liet nemen. De sp.a-ministers
die afstand nemen van hun éminence grise
Louis Tobback. Het is ver gekomen. En de oppositie?
Die kijkt verbaasd op, want de sp.a
neemt haar rol met verve over.
door Dirk Castrel
Of het megacomplex Uplace in
Machelen gebouwd wordt, is nog
helemaal niet zeker. Tegen de
milieuvergunning die Vlaams
minister van Leefmilieu Joke Schauvliege
heeft goedgekeurd, gaat het klachten regenen
bij de Raad van State en de bouwvergunning
wordt eveneens aangevochten. De kans
dat het dossier voor jaren verstrikt raakt in de
administratieve mallemolen, is reëel.
In elk geval hebben Joke Schauvliege met
haar beslissing en de sp.a met haar verzet
een fikse ruzie ontketend binnen de Vlaamse
regering, waar de voor- en tegenstanders
ongegeneerd met scherp op elkaar schieten.
Het is hoogst ongebruikelijk dat een minister
een beslissing van een collega ‘onbegrijpelijk’
noemt zoals Ingrid Lieten over Joke Schauvliege. CD&V en N-VA beschuldigen
Lieten van inconsequentie omdat ze Uplace
afwijst, maar een soortgelijk shoppingcenter
in Beringen verdedigt.
De openlijke ruzie wijst op grote verdeeldheid
en spanningen binnen de Vlaamse regering,
die het nog tot 2014 moet uithouden.
Het is opnieuw twee tegen één: CD&V en
N-VA tegen sp.a. Uplace is niet het eerste incident.
Er waren de mailtjes, van Lieten over
haar in “teflon en beton opgetrokken” collega’s
en van Philippe Muyters over de “smeerlappen”
op Onderwijs. Er was Oosterweel.
Er was het conflict over de miserietaks. Maar
er zijn ook de begroting in evenwicht en de
goedgekeurde tbs-regeling in het onderwijs,
evenmin gemakkelijke dossiers die toch tot
een goed einde werden gebracht. Kris Peeters steunt Schauvliege onverkort en eist dat
de sp.a weer in het gelid treedt. Dat zal de
enige oplossing zijn, maar politici hebben
het geheugen van een olifant en vroeg of laat
komt de wraak. Als Peeters deze brand gedoofd
heeft, zal hij het blusapparaat binnen
handbereik moeten houden.
De Uplace-belissing kan voor CD&V nog
een erg naar kantje krijgen bij de gemeenteraadsverkiezingen.
Zowat haar hele achterban
in Vlaams-Brabant, van burgermeesters
en gemeenteraads- tot parlementsleden,
had zich eerder krachtig uitgesproken tegen
het winkelcomplex. Zij vrezen nu dat ze in
oktober de rekening gepresenteerd krijgen.
Kan deze regering nog besturen? Ze zal het
zelf moeten bewijzen. Het water tussen de
meerderheidspartijen wordt steeds dieper.
door Dirk Castrel
In een poging om een juist beeld te krijgen
van de politieke situatie in België
hebben twee leden van het Franse
parlement tientallen gesprekken
gehad met Belgische academici, journalisten,
experts en politici. Ze hebben hun
bevindingen neergeschreven in een rapport
dat niet zo fraai is voor Vlaanderen
omdat het egoïstisch is en een soms bedenkelijke
taalpolitiek voert.
Hadden de twee Fransen meer oren
naar de opmerkingen en verzuchtingen
van hun Franstalige gesprekspartners?
Het is niet uit te sluiten en zelfs heel
waarschijnlijk. De opmerkingen over het
Vlaamse taalbeleid roepen herinneringen
op aan het bezoek van controleurs van de
Raad van Europa die, na zwaar lobbywerk
van het FDF, het droevige lot van de Franstaligen
in de Vlaamse Rand kwamen onderzoeken.
De eerste zendeling, de Zwitser
Dumeni Columberg, distilleerde uit
zijn contacten een zeer simpele oplossing:
algemene tweetaligheid in het hele
land. Complete onzin. Zijn landgenote
Lili Nabholz-Heidegger was de tweede
die hier onderzocht of de rechten van de
Franstaligen niet werden geschonden. Later
kwamen er nog andere inspecteurs van
de Raad van Europa, maar al hun voorstellen
werden steevast door de Vlaamse leden
van de Raad ontkracht.
Uiteindelijk bleken ze amper iets te begrijpen
van de delicate evenwichten waarop
dit land stoelt en allen kwamen ze voor
zichzelf tot de conclusie dat ze beter hun
hoofd niet in dit Belgische wespennest
hadden gestoken. Het kwaad was evenwel
telkens geschied, want internationaal
werd minstens de indruk gewekt dat
de Franstaligen in dit land een verdrukte
minderheid vormden. Niet goed voor het
imago van Vlaanderen in het buitenland,
maar dat was en blijft precies de doelstelling
van de rabiate francofonen van het
FDF: Vlaanderen afschilderen als een bekrompen
regio die het niet te nauw neemt
met de democratie.
Het rapport is voor sommigen voldoende
om hier een fikse communautaire rel
te ontketenen en de Fransen officieel om
uitleg te vragen. De diplomatische benadering
van Vlaams minister-president Kris
Peeters lijkt veel doeltreffender. Geen geruzie
met het Franse parlement, maar wel
praten, grondig informeren en documenteren
om het inzicht van de rapporteurs
beduidend te verbreden.
door Dirk Castrel
Hoe zou het gesteld zijn met de zesde
staatshervorming? De uitvoering
ervan zit blijkbaar op schema. De
eerste teksten zijn in voorstellen
gegoten en ingediend in Kamer en Senaat.
De Raad van State heeft zijn opmerkingen
gemaakt en de teksten worden via amendementen
aangepast. Indien alles verloopt
zoals gepland, kan die eerste serie nog voor
de parlementaire vakantie worden goedgekeurd.
Mogelijk moet het parlement enkele
weken na de traditionele sluitingsdag, 21
juli, overwerken.
Jammer voor de parlementsleden die
ook meedoen aan de gemeente- en provincieraadsverkiezingen,
want hun vakantie wordt dan wel erg kort. De kiescampagne is
al gestart en komt begin september op kruissnelheid. In elk geval moeten de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde en de nieuwe regeling
voor de benoeming van burgemeesters
in de Vlaamse Rand rond Brussel eind juli,
begin augustus groen licht krijgen.
Aan deze institutionele hervorming wordt
gewerkt zonder veel ruchtbaarheid. Een
groot verschil met die andere hervorming,
het Egmontpact, die ruim dertig jaar geleden
maanden aan een stuk het nieuws beheerste.
Toen was het verzet tegen die staatshervorming
veel heftiger, vooral in de schoot van
partijen die het pact hadden ondertekend.
De Vlaamse beweging kon nog heel wat mensen
mobiliseren. De teksten waren destijds
veel minder concreet uitgewerkt dan nu, wat
meer ruimte bood voor uiteenlopende interpretaties.
Bovendien is het kabinet thans zeker van zijn meerderheid. En toch is Vlaams
minister-president Kris Peeters ongerust
over het tempo dat de regering-Di Rupo aanhoudt
inzake de staatshervorming. Hij zou
ze graag een versnelling hoger zien schakelen,
zodat alles in kannen en kruiken is voor
2014. Peeters vreest dat de toenemende zenuwachtigheid
naar aanleiding van de verkiezingen
in de herfst de dynamiek in de regering
fors zal vertragen of laten stilvallen.
Hij heeft gelijk als hij aandringt op spoed.
Het resultaat van elke verkiezing, op welk
niveau ook, heeft invloed op de andere politieke
niveaus. Dat heeft alles te maken met
de krachtsverhoudingen tussen de partijen.
Wie verliest, zal zich nog steviger willen profileren.
Profileringsdrang veroorzaakt onrust
en schaadt de stabiliteit.
door Dirk Castrel
Een weekeinde zonder groot onheil. Hier althans. Maar niet in het Midden-Oosten. Het nieuws werd de afgelopen dagen alweer gedomineerd door dramatische gebeurtenissen in Syrië, waar het regime voor de zoveelste keer zware wapens heeft ingezet tegen burgers. Daarbij hebben zeker 108 mannen, vrouwen en kinderen een bombardement van regeringstroepen op hun woonwijk niet overleefd.
De VN-Veiligheidsraad, die nog niet heeft uitgeblonken in eensgezindheid over de aanpak van de crisis in Syrië, heeft het bloedbad in Houla eenstemmig veroordeeld. Hoewel. Rusland en China, bondgenoten van en wapenleveranciers aan het Syrische regime, blijken nog niet zo zeker over de schuld van de regeringstroepen. Maar terwijl de Veiligheidsraad zondag in spoedzitting bijeen was, vielen bij een offensief van het leger in de stad Hama nog eens zeker 33 doden. Syrië heeft zich tot dusver niets aangetrokken van de vraag van de Veiligheidsraad om zijn troepen uit de steden weg te trekken.
Speciaal gezant Kofi Annan praat vandaag met het regime over de uitvoering van zijn vredesplan. De internationale gemeenschap moet van Damascus de duidelijke boodschap krijgen dat de crisis op een vreedzame manier zal worden opgelost en dat voortaan wordt afgezien van elke vorm van geweld.
Maar gevreesd moet worden dat president Bashar Assad die internationale gemeenschap opnieuw aan het lijntje zal houden.
Tot op heden volstond geen enkel initiatief om hem te doen inbinden. Ook het vredesplan van Kofi Annan niet en al evenmin het staakt-het-vuren. Waarom zou het vandaag anders zijn? Assad weet zich nog steeds gedekt door zijn bondgenoten China en Rusland.
De roep om een internationale interventie begint steeds luider te klinken. Als de Verenigde Naties niet willen, moet volgens Guy Verhofstadt, oud-premier en fractieleider van de liberalen in het Europees parlement, de NAVO haar verantwoordelijkheid nemen en optreden.
Hopelijk dwingen dergelijke dreigementen Assad uiteindelijk tot meer inschikkelijkheid en stemt hij om te beginnen in met de afbakening van veiligheidszones. Dan kan Kofi Annan woensdag positief verslag uitbrengen bij de Veiligheidsraad.
Dirk Castrel Politiek redacteur gvabrieven@concentra.be
Bij de Vlaamse christendemocraten werd altijd beweerd dat de job van CVP/CD&V-voorzitter na die van de eerste minister de moeilijkste was in de Wetstraat. De partij die de premier levert, heeft het altijd lastiger om zich te profileren en kan bezwaarlijk andere accenten leggen dan de premier zonder hem in zijn hemd te zetten. Het is voortdurend rijden en omzien.
Met Elio Di Rupo als regeringsleider ondervinden thans ook de Waalse socialisten dat er waarheid schuilt in deze boutade en dat het premierschap een politieke prijs heeft. Dat leidt tot nervositeit, zeker in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen en zeker nu de peilingen een licht verlies voor de PS voorspellen.
Eerder deze week kreeg Di Rupo openlijk kritiek van zijn ondervoorzitter Philippe Moureaux, het eeuwige enfant terrible van de Parti Socialiste.
De partij mag zich niet verbergen achter het regeerbeleid maar moet eigen initiatieven kunnen nemen, klonk het. Het is dan ook geen toeval dat PS-minister van Overheidsbedrijven Paul Magnette, met de zegen van Elio Di Rupo, nu uitpakt met zijn voorstel om de toplonen van topmangers in overheidsbedrijven fors in te perken.
Het voorstel gaat weliswaar naar een werkgroep, maar het signaal dat de veelverdieners in Brussel in deze crisistijd niet onverlet worden gelaten, zal wel goed ontvangen zijn in de Maisons du Peuple. Tegengas was dringend nodig na de berichten over de gigantische bonussen en de gouden handdrukken in de bedrijfswereld. Aan de vergoedingen van de huidige topmanagers wordt echter niet geraakt. De aderlating is voor hun opvolgers. Hier en daar wordt nu gewaarschuwd dat er geen valabele topfi- guren meer zullen gevonden worden voor een ‘armzalig’ salaris van 290.000 euro. Dat is toch nog altijd bijna een derde meer dan het bruto jaarloon van de premier.
Tegenover grote verantwoordelijkheid en totale inzet mag een hoge vergoeding staan maar het is toch totaal van de pot gerukt dat de Belgacom-topman via de belastingbetalers nu tien keer meer incasseert dan de premier van dit land. Die vaststelling heeft niets te maken met populisme maar alles met redelijkheid. Het is tijd dat de politici naar die redelijkheid terugkeren.
Dirk Castrel